گروه سیاستگذاری اجتماعی، دانشکدۀ علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
چکیده
امروزه گردشگری به مثابه حقی مسلّم برای آحاد جامعه تعریف شده است و گروههای سیاستگذار و برنامهریز را بر آن داشته که در راستای بهرهمندی آحاد جامعه- خاصه افراد دارای معلولیت- از این حق، تلاشهایی جدّی صورت دهند. در ایران نیز چنین تلاشهایی قابل ملاحظه است. آن چه در خصوص این برنامهها، سیاستها و تلاشها حائز اهمیت است، کیفیت و تناسب آنها با نیازهای هر گروه است. این ارزیابی میتواند به روشنی از خلال روایات گردشگران از سفرهای خویش قابل دستیابی باشد. مطالعۀ حاضر در صدد توصیف و تحلیل روایت روشندلان از سفر با تورهای مسافرتی همراه با مسافران بینا است. دادههای پژوهش با اتکا به ابزار مصاحبههای عمیق نیمهساختار یافته، نمونهگیری قضاوتی و با مشارکت 20 تن از روشندلان سرارسر کشور، گردآوری شد. سپس روش تحلیل پدیدارشناسی توصیفی باتلر- کیسبر (2010) به منظور تحلیل دادههای حاصل از مصاحبه مورد استفاده قرار گرفت. همچنین از نرمافزار تحلیل دادههای کیفی اطلستیآی بهره گرفته شد. یافتههای پژوهش نشان دهندۀ آناند که تجارب سفر روشندلان در سفر با تورهای گردشگری در قالب دو مقولۀ تجارب عینی و تجارب ذهنی قابل تلخیص و ساماندهیاند که خود تحت تأثیر مقولۀ کلی انگیزه از سفر قرار میگیرند. علاوه بر این یافتههای مصاحبه حاکی از آن است که تصمیمات پس از سفر به میزان شایان توجهی تحت تأثیر انگیزه از سفر و تصویر از مقصد قرار دارد. در پایان نیز به منظور بهبود تجربۀ روشندلان از سفر با تورهای مسافرتی به ارائۀ پیشنهاداتی پرداخته شده است.
