گردشگری زیارتی، واجد وجه اجتماعی تأثیرگذاری هم در میان زائران و همدر جامعۀ میزبان است. شهر مشهد، دومین کلان شهر زیارتی جهان اسلام با میزبانی سالانه بیش از ده میلیون زائر نیازمند توجه و برنامه ریزی ویژه در تمامی حوزه ها ـ به ویژه عرصۀ اجتماعی زیارت است. مقالۀ حاضر به دنبال ارایۀ شناخت یاز وضعیت اجتماعی زیارت در شهر مشهد برای تدوین برنامۀ راهبردی توسعۀ عرصۀ اجتماعی زیارت در شهر مشهد است. بدین ترتیب ابتدا حوزۀ مفهومی عرصۀ اجتماعی ـ امنیتی تعریف و سپس با رویکرد برنامه ریزی راهبردی نقاط قوت و ضعف، فرصت ها و تهدیدهای عرصۀ زیارت شهر مشهد به شیوۀ مصاحبه با زائران و سایر ذی نفعان کلیدی شناسایی گردید و بر مبنای آن مأموریت، چشم انداز، اهداف و راهبردهای متناظر با این عرصه ارایه گردید. نتایج تحقیق حاکی از آن است که برای تحقق چشم انداز بایستی بر راهبردهای افزایش امنیت و احساس امنیت زائران، فرهنگ سازی در بین زائران، تقویت فرهنگ میزبانی مجاوران، اطلاع رسانی به زائران، تغییر الگوی سفر و ایجاد الگوهای متوازن سفرهای زیارتی در طول سال، سرمایۀ اجتماعی، تقویت سیستم های نظارتی، استانداردسازی رویه های رفتاری و هم افزایی قوای نهادهای قضایی و امنیتی تمرکز کرد.